Polder bevrijd:'Dykes okay huns away'

In de nacht van 16 op 17 april 1945 verlaten de Duitsers halsoverkop Urk. Via Lemmer trekken boten met tientallen nazi's naar Noord-Holland. De opmars van de geallieerden blijkt niet te stoppen. Bij de dijk treffen de Canadezen drie Poolse soldaten, gekleed in Duits uniform. Het drietal is in Duitse dienst, maar zegt direct dat het niks met de nazi's te maken heeft. Sterker nog, ze noemen zichzelf de redders van de polder. De Duitsers zijn van plan om de dijk bij Lemmer op te blazen. De hele Noordoostpolder komt dan onder water te staan. Zo ver is het niet gekomen. De drie Polen claimen daar hoogstpersoonlijk verantwoordelijk voor te zijn. In verklaringen die ze aan de Friese politie geven, staat dat ze op het laatste moment de lonten uit het dynamiet hebben gehaald en zo de dijk hebben gered. Het verhaal is niet waar, maar wordt wel direct geloofd. Een mythe is geboren. Het verzet in Kampen wist dat er een afspraak was met de Duitse Hauptmann Fritz Jähle om de polder te redden. Verzetsman Wiebe Soetendal zag met eigen ogen dat de springstof in een naastgelegen schuurtje lag en niet in de dijk. Het bericht 'dykes okay, huns away' (dijken in orde, moffen zijn weg) werd gegeven. Dit ware verhaal van het verzet bleef jarenlang ondergesneeuwd door het heldenepos van het Poolse drietal. Hachje reddenDe Polen worden geëerd op het bevrijdingsfeest in Emmeloord. Een weg bij Rutten wordt de 'Polenweg'. De Polen worden gezien als de redders van de polder, maar dat verandert in de jaren 80 als historica Carla van Baalen onderzoek doet naar de Noordoostpolder in de periode 1942-1945. Zij concludeert dat de Polen niet de redders zijn. De verklaringen van de Polen strookten niet met de bevindingen en verklaringen van het verzet. De Polen hadden…

Canadese familie hoopt na 77 jaar op antwoorden bij berging bommenwerper

Ze heeft er ruim 75 jaar op moeten wachten, maar de 93-jarige Edith McLeod hoopt snel antwoord te krijgen over het lot van haar vermiste broer. In de Tweede Wereldoorlog vloog de Canadese Harry Farrington als navigator op een Britse bommenwerper. Deze Short Stirling keerde niet terug na de missie. Sindsdien zijn Farrington en de rest van de bemanning als vermist opgegeven. Na de oorlog kreeg de familie een brief van het leger waarin staat dat niet verwacht wordt dat Harry Farrington gevonden wordt. Hij wordt doodverklaard, maar heeft geen graf. Maar binnenkort komt er duidelijkheid. Het toestel waarmee Farrington vloog, is mogelijk gevonden in het Markermeer. Op 30 maart begint de gemeente Almere en het ministerie van Defensie met de berging van het toestel. De ontdekkers van het wrak gaan er vanuit dat het de Short Stirling BK716 is. Het toestel waarmee Farrington vloog. "Je houdt altijd hoop, maar dat hoeft niet altijd uit te komen." — Edith McLeod, over haar vermiste broer Edith McLeod is 93 jaar oud en kan nog amper geloven dat haar broer mogelijk gevonden wordt. "Ik vermoedde wel dat hij was neergeschoten." Wat er precies is gebeurd, bleef een raadsel. Ze vindt het daarom geweldig dat de gemeente Almere het toestel gaat bergen. "Ik had nooit gedacht dat dit nog eens zou gebeuren." Altijd hoop gehoudenIn haar woning in Niagara Falls staan verschillende foto's en medailles van haar broer. Samen met haar dochter Fiona Williams bekijkt ze de herinneringen. Ook Fiona is erg onder de indruk van het nieuws dat haar oom mogelijk gevonden wordt. Edith McLeod heeft altijd gehoopt om een antwoord te krijgen. "Je houdt altijd hoop, maar dat hoeft niet altijd uit te komen. Maar hoop moet je altijd houden." In de aanloop naar Bevrijdingsdag besteedt Omroep Flevoland regelmatig aandacht aan …

Navigator Kitchen neergestort, net voor geboorte eerste kind

Het is deze week precies 75 jaar geleden dat navigator Alfred Kitchen neerstortte met zijn vliegtuig in het IJsselmeer. Nu ligt de dijk rond Dronten in de buurt van de crashlocatie. Kitchen vloog op een Mosquito bommenwerper. Samen met piloot Maurice Williamson steeg hij op uit het kleine plaatje Little Staughton in Engeland. Het toestel keerde niet meer terug. Het tweetal had als doel om om het Duitse Neuss te bombarderen. Boven Nederland wordt het vliegtuig geraakt door luchtafweer. Het toestel stort neer. Piloot Williamson weet te ontkomen met zijn parachute maar Kitchen zit vast. Hij stort met het toestel neer in het IJsselmeer. Het verhaal krijgt een tragische wending als blijkt dat Kitchen niet de officiële navigator was van dit vliegtuig. Alfreds vrouw is in verwachting van hun eerste kindje. Alfred wil daarom wat extra vluchten doen om zo verlofdagen te sparen. Hij wilde bij de geboorte van hun eerste kind zijn. Echter mocht het niet zo zijn. Zes weken voor de geboorte van zoon Adrian verongelukt Alfred in Dronten. Little Staughton AirfieldIn januari 1945 wordt Adrian Kitchen geboren. Hij heeft nooit zijn vader gekend. Voor het eerst in 74 jaar bezoekt hij het vliegveld waar zijn vader zijn laatste vlucht maakte. In het graafschap Bedfordshire ligt een klein, verlaten vliegveld. In de jaren '40 stond het hier vol met toestellen om naar bezet Europa te gaan. Nu ligt daar alleen nog de start- en landingsbaan. Met een ingelijste foto in zijn had loopt Adrian het asfalt op. Hij staart recht vooruit, turend naar het einde van de baan. "Je kan je voorstellen hoe het was om hier op te stijgen." Adrian pakt de foto en kijkt er naar. Zichtbaar ontroerd kijkt een zoon naar zijn vader. De navigator draagt een uniform van de Royal Air Force en leunt…

  Na een maandenlange restauratie is het oorlogsmonument op Urk opgeknapt. De Joodse familie Kropveld heeft dankzij de renovatie een prominentere plek gekregen. Op het monument staan de verder de namen van Urker verzetsmensen en oorlogslachto ...

  Harry van der Riet kon zich op tijd verbergen, maar de 'paardenknecht' niet. Zijn maat verdween naar Duitsland en nu 75 jaar na dato is de familie Van der Riet op zoek naar informatie over de paardenknecht die met de razzia in november 1944 ...

Tachtig jaar na dato komt 'Vrouwe Fortuna van Urk' weer thuis in Rotterdam. Daar is het beeld straks te zien in een expositie. Het beeld werd in de jaren '50 gevonden bij Urk. Lang werd gedacht dat het ging om een kunstwerk uit de Romeinse tijd, ma ...